Van een verloren lapje grond naar een oase van rust

Een strakke vormgeving laat natuursteen écht tot zijn recht komen

Project fiche

Ja, de marmer Marron Imperador in het woon-kantoorproject Delta van ir.- architect Steven De Jaeghere valt wel degelijk op. Niet door alomtegenwoordigheid echter, maar door “geconcentreerde zeggingskracht”. Hoe maak je van een verloren lapje grond middenin een druk kruispunt aan de Tieltse Ring een oase van rust en harmonie? De maker ervan legt het uit.

Delta

“Geconcentreerde zeggingskracht” is de term die de minimalistische ingenieur-architect Steven De Jaeghere gebruikt voor wat hij wil bereiken.

Het is niet omdat het minimalistisch is, dat alles wit en kaal moet zijn. Minimalisme zit hem nu net in de details. Een strakke vormgeving laat de sterktes van materialen beter tot hun recht komen.ir.-architect Steven De Jaeghere

De Jaeghere heeft een voorkeur voor totaalprojecten, waarin hij alles aanpakt; binnen en buiten, van de grote structuren tot de kleinste details. Het is natuurlijk niet altijd mogelijk. Maar deze keer wel: Delta is een commercieel gebouw met 3 kantoorruimtes (waaronder De Jaeghere’s eigen architectuurbureau) en een woongelegenheid. Destijds, bij de aanleg van de Ring, kwam een driehoekig perceel vrij, een soort van verloren eilandje tussen drie wegen. Hier verrees Delta, zo genoemd omwille van de driehoekige vorm” (het symbool voor de letter delta in het Griekse alfabet is immers “Δ”).

marron imperador4

Delta ligt, met zijn sobere krachtige vorm, in het verlengde van andere projecten van De Jaeghere. Aan de buitenkant zien we grote witte volumes, in contrast met zwart staal en glas. Monumentale, imposante vlakken: is dat de essentie van De Jaeghere’s architectuur?

Details

Ja en nee. Ook de details zijn cruciaal. Een eerste aanknopingspunt is hoe De Jaeghere in dialoog gaat met de oude eik aan de overkant van de straat.

“Als je het gebouw benadert, moet je eigenlijk een bocht maken langs die oude eik. Je moet er als het ware langsheen slalommen. En bij dat draaien krijg je telkens al een ander perspectief te zien op het project. Het opent zich bij het benaderen, maar nog niet al te veel, het wekt wat nieuwsgierigheid op.”

Dit artikel verscheen in Polycaro 60

Lees alle artikels van deze editie online

of

PDF downloaden

En dan valt nog wat op: de projectie van de takken op de gevel, soms letterlijk met schaduw, soms gewoon als de tekening van de imposante boom op het witte vlakkendecor (zie foto). Dit is geen toeval: het spel met licht en schaduw is een integraal bestanddeel van de architecturale benadering door De Jaeghere. En als je nog eens nader kijkt valt nog wat op: de detaillering van het smeedwerk. De Jaeghere: “Je hebt dus de combinatie van die zeer heldere witte schijven, met de detaillering met de ambachtelijke finesse van art deco.” Het smeedwerk roept voor De Jaeghere ook een gevoel van nostalgie op: “Het is een echo van de kunstsmederij van mijn grootvader.”

Privacy

De binnenkant is eerder afgeschermd, zonder de massieve glaspartijen die voor de meeste architecten blijkbaar onmisbaar zijn in kantoren. “De werkruimte hier is afgeschermd, omdat je die privacy nodig hebt. De spreekruimte is deels wel met glas; maar dan donker glas, zo krijg je een zonnebrileffect.”

Een privacy die absoluut cruciaal is omdat het gebouw moet toestaan om te werken in intimiteit, weg van de drukte van het kruispunt, met veel licht en de rust afkomstig van de interne patio’s. De architectuur biedt bescherming tegen het drukke verkeer rond de woning.

De leefruimte

Het is in de leefruimte van het tijdelijke appartement op de eerste verdieping dat we de Marron Imperador vinden, in al zijn gebalde expressiviteit. Je ziet hem in de werkbladen en de salontafel, maar het meest in het oog springt hij in zijn functie van trede die toegang geeft tot het terras. Een trede die ook dienst doet als sokkel om dingen op te zetten. “In combinatie met het parket krijg je een rustig palet, dat harmonie brengt”.

“Een warmte en rust die je misschien niet verwacht”, aldus De Jaeghere “als je het huis benadert, en je ziet die witte vlakken en het zwarte glas… Maar er is ook continuïteit tussen exterieur en interieur. Ook binnen is het wit dominant aanwezig. Maar waar het aan de buitenkant, in combinatie met het zwart, zakelijk aandoet, combineer ik het binnen met warme, aardse, bruine tinten, die warmte geven. Zoals dus die bruine marmer, de chocoladebruine geborstelde eik en het parket.”

marron imperador3

Spiegeleffecten

Een spaarzaam gebruik van materialen typeert De Jaeghere.

Ik gebruik natuursteen graag op die manier, in een sobere strakke omgeving, net omdat dan zijn eigenheid beter tot zijn recht komt, in de combinatie met andere kleuren. De rijkdom zit in de materialen zelf. Véél marmer kan hard en kil zijn maar de combinatie met de zachte tinten maakt het warm.ir.-architect Steven De Jaeghere

Door het spaarzaam gebruik van materialen vallen sommige subtiliteiten ook meer op. Zoals: hoe de marmeren trede in het zwarte glas weerspiegeld wordt, en zo als het ware wordt verdubbeld.

“Ik vind het boeiend om daarmee te spelen. Belangrijk is ook dat het gebruik niet louter decoratief is. De natuursteen heeft hier ook een duidelijke functie. Het is een trede, een sokkel en een ruimtelijke versterking om de wand te verschalen. Het is altijd leuk dat, als je iets vormgeeft, dat het ook een reden heeft. Want dat is wat vormgeving in essentie is.”

De ruimte ruimtelijk maken

Hoe gaat De Jaeghere concreet te werk bij het inrichten van een ruimte? “Het gaat er altijd om, om een ruimte ruimtelijk te maken. Een ruimte is meer dan de pure cijfers alleen. Het zit in hoe je die ruimte aanvoelt, in de dynamiek ervan. En die ruimte als het ware creëren, dat is een kwestie van de eigenlijke architectuur (met doorzichten) maar het zit ook in de materiaalkeuze, de oppervlakten. Belangrijk is om het hele plaatje te bekijken.”

“Je begint met enkele aanknopingspunten om een ruimte aan te kleden. Het meest bepalende element is meestal de vloer. Die ga je dan aanvullen met andere materialen (kleuren en texturen) die aansluiten bij de smaak van de bouwheer, en zo stel je een palet samen. Wil de bouwheer vol voor natuursteen gaan, of het eerder als accent gebruiken? Houdt hij van extraverte of introverte ruimten? Dat varieert enorm en is afhankelijk van de bouwheer, het programma en perceel met z’n randvoorwaarden…, waar wij als bureau telkens een nieuwe uitdaging in kunnen vinden.”

marron imperador5

Teamwerk

Het moge duidelijk zijn: De Jaeghere is een man van vormen, van ritme, van harmonie. Hij vindt onder meer inspiratie bij Luc Peire (1916-1994), de Brugse kunstschilder en vader van het “Abstract Verticalisme”. Maar een architect kan zich niet van de wereld losmaken om op te gaan in de zuivere vorm; hij moet zijn ontwerp concreet maken. Er moet een gebouw uit de grond gestampt worden. Ook in dit deel van het werk schept De Jaeghere plezier.

“Je kan wel een uitgepuurde combinatie van vormen op papier zetten, maar het moet ook nog eens worden uitgevoerd. Je werkt met mensen en natuursteen; en dat zijn dus twee factoren die er op zich al voor zorgen dat de perfectie niet bestaat. Je moet rekening houden met het materiaal, het in zijn eerlijkheid tot zijn recht laten komen. Perfectie bestaat niet, maar vakmanschap maakt het mooi.

De Jaeghere is nog relatief jong (°1982) maar heeft al een mooie reputatie opgebouwd, en deze nieuwe uitgepuurde parel zal daar allerminst afbreuk aan doen. Want met name collega’s kunnen het wel smaken. “Het project is ook gepubliceerd op arch.daily (de meest bezochte architectuursite ter wereld, nvdr), en de reacties van collega’s wereldwijd waren zeer positief. Het is wel mooi om die erkenning te krijgen.”

Dit dus mede dankzij de Marron Imperador die hier een naar De Jaeghere’s zeggen “eenvoudige toepassing” krijgt. Maar is er in zijn architecturale wereld eigenlijk wel iets dat écht eenvoudig is?


Brachot-Hermant: Art by Nature

Als producent en groothandel behoort Brachot- Hermant tot de top drie van natuursteenbedrijven in Europa. Ze doen dan ook alles zelf: blokken ontginnen en verzagen, het oppervlak afwerken en leveren bij de natuursteenverwerker. “Sourcing is uiterst belangrijk voor ons”, zegt Christophe De Backer van de marketingafdeling. “We hebben zelf 13 steengroeves en kopen blokken natuursteen aan van overal ter wereld. In de steengroeves gaan onze experts op zoek naar de beste materialen. Door alles in eigen beheer te doen, kunnen we het beste uit de natuur aanbieden.”

Bouwheren en architecten zijn altijd welkom in Deinze voor professioneel advies omtrent de keuze van hun materialen. In de immense overdekte stocks vind je honderden soorten natuurstenen. Je vindt er trendy materialen zoals Chloris Green, Breccia Medicea, Tempory Brown, Vert Aver, Sky Grey en Rosso Levanto, maar ook de mooiste en meest zeldzame Calacatta’s en Statuario’s. En natuurlijk de klassieke Italiaanse marmer zoals Bianco Carrara en granieten.

De keuze is immens. “Elke natuursteenplaat is uniek. En wat de architect of bouwheer kiest, wordt geleverd bij de natuursteenverwerker. Onze enorme voorraad is dan ook één van onze sterktes. Waarschijnlijk heeft Brachot-Hermant momenteel de grootste voorraad en collectie natuurstenen in West-Europa en daar pakken we graag mee uit”, zo besluit Christophe De Backer.

Bent u architect en wenst u meer info? Andy Lycke staat u graag te woord via andy.lycke@brachot.com of +32 (0)9 381 86 19.


Natuursteenbedrijf Rumat Eggermont

Familiebedrijf Rumat Eggermont leverde in dit project de natuursteen aan Tegels Cortviendt uit Tielt, die vaak samenwerken met Steven De Jaeghere. De Deinse firma is al jarenlang een gevestigde waarde als het gaat over maatwerk in blauwe hardsteen, marmer, graniet, composiet en keramiek. Ze maken alles op maat in hun eigen atelier en verzorgen de plaatsing.


Foto’s: Brachot-Hermant / Steven De Jaeghere