XXL specialisten gaan verder dan het plaatsen van gianttegels

De tegelzetter van de nieuwe generatie houdt het niet meer bij het plaatsen van grote tegels en tegelplaten aan de wand of op de vloer alleen. De vraag om nissen en (badkamer)meubilair in een keramisch kleedje te stoppen groeit zienderogen. Regelmatig stellen moderne binnenhuisarchitecten voor om naast het bekleden van vloer of wand, de binnendeuren en kasten in hetzelfde keramisch plaatmateriaal afgewerkt te zien.

Wij volgden een badkamerrenovatie in het Brugse waar deze nuance effectief tot de opdracht van de praktijkuitvoerder behoorde. Een interessante case!

Gespecialiseerd tegelzetten

Vloerders beschikken niet altijd over de luxe om van start te kunnen gaan op een ideale ondergrond die perfect vlak en haaks is. De praktijk bewijst immers het tegendeel. In vele gevallen dient men de basis waarop tegels geplaatst moeten worden nog licht of zelfs drastisch aan te passen. Meestal vertoont het pleisterwerk of de dekvloer onregelmatigheden, of werd er door omstandigheden (lees: gebrekkige communicatie) geen rekening gehouden met de soort en het formaat van tegels dat erop verlijmd moet worden.

Voor de plaatsing van XL- en XXL-tegels wordt steeds de strengste tolerantie aanbevolen. Dit is sterk afhankelijk van de geometrische eigenschappen die in de voorbereidingsfase via het lastenboek werden voorgeschreven.

In voorkomende case had de tegelzetter te maken met een bestaand geglazuurd faiencewerk op de muren van het formaat 20 cm x 30 cm, waarin rondom rond een zwaar gestructureerde fries was gemonteerd. Ook de bestaande gepolijste keramiekvloer in 30 cm x 30 cm diende gerenoveerd te worden. De tegelzetter van dienst die we tijdens de plaatsingsactiviteiten konden ontmoeten was Catalin Gaitan die het volle vertrouwen van de bouwheer genoot en de volledige fiat verkreeg om op zijn manier de villabadkamer met plafonds van 2,95 m hoog duchtig aan te pakken. Catalin is vooral in Brussel een van de bekendste grootformaat-tegelspecialisten die ooit in de voetsporen van zijn oud-leraar Peter Goegebeur is getreden en zich nu vooral -terecht- profileert als de “Maestro Lastrificatore” (vrij vertaald: “Meester-Platenplaatser”) onder de harde muur- en vloerbekleders.

Controleer steeds de ondergrond op vaste criteria zoals o.a. porositeit, hardheid, restvocht, comptabiliteit met cementgebonden lijmen, enz.Peter Goegebeur

Catalin volgde onlangs nog een tweedaagse vervolmakingscursus XXL in Modena in de ateliers van EITA (European Innovative Tile Academy) in samenwerking met ASSOPOSA Italia. Ook leden van het EUF waren er actief aanwezig om hun ervaringen en kennis met elkaar te delen. Het EUF is de Europese federatie die de nationale tegelzettersverenigingen vertegenwoordigt. In België is FECAMO (federatie van de Belgische tegelzetters en mozaïekbewerkers) er in zowel de EUF-Raad van Bestuur als in het Europees Technisch Comité sterk vertegenwoordigd. Het EUF omvat momenteel een 12-tal Europese landen.

Tegel- en plaatsingskeuze

Het is van groot belang dat de ondergrond waarop gewerkt wordt steeds gekend is en vooraf gecontroleerd wordt op enkele vaste criteria, met name onder andere:

  • de aard en porositeit van de te betegelen ondergrond (primer noodzakelijk?)
  • de compatibiliteit van de ondergrond met cementgebonden lijmen (bv. gipsbepleistering)
  • de stabiliteit (bv. afstand draagstructuurbalken)
  • de haaksheid en loodrechtheid van de te betegelen vlakken
  • het niveau/peil van de vloer
  • de zuiverheid van de ondergrond
  • de hardheid van de basis waarop gewerkt moet worden
  • het (rest)vocht dat zich eventueel in de te betegelen onderlaag nog bevindt.

De bouwheer koos voor keramische grootformaattegels 100 cm x 300 cm x 5,5 mm (Kerlite van Cotto d’Este). De platen zelf waren 5 mm dik en voorzien van ongeveer 0,5 mm glasvezelversterking aan de tegellegzijde. Daarvoor diende de tegelzetter de bestaande wand- en vloerbekleding in principe van een primer te voorzien, wat aanvankelijk ook zou gebeuren. Doch na een test bleek dat de primer die op de nochtans stofvrije en ontvette bestaande gepolijste vloer was aangebracht onvoldoende was uitgehard na de door de fabrikant aangeduide droogtijd. Hierdoor kon de “grip” van de tegellijm tijdens het bindingproces niet worden verzekerd. Tegelzetter Catalin Gaitan besloot daarom om zowel de vloer als de wand eerst stofvrij op te schuren om pas daarna de plaatsingswerken aan te vangen.

De XXL-tegels werden zorgvuldig gemanipuleerd, voorgeboord en gesneden volgens de huidige EITA-richtlijnen. De rechtgetrokken lijmrillen op de rugzijde van de tegel werden parallel op de lijmrillen van de te betegelen ondergrond (via de buttering/floating-methode) geplaatst.Peter Goegebeur

De XXL-tegels werden zorgvuldig gemanipuleerd, voorgeboord en gesneden volgens de huidige EITA-richtlijnen. De rechtgetrokken lijmrillen op de rugzijde van de tegel werden parallel op de lijmrillen van de te betegelen ondergrond (via de buttering/floating-methode) geplaatst. Specifiek aan de aangewende plaatsingstechniek was dat de tegels via leveling-clips perfect effen tegenover elkaar werden aangespannen.

Het “beentje” van het gebruikte levelingsysteem was 3 mm dik, dat meteen ook de definitieve voegbreedte bepaalde. Na het inkloppen met een epoxyvoegspaan werden de tegelplaten nog nagetrild met een speciale zuignap van Montolit, met name de gloednieuwe ‘Battile’, die op verschillende trilfrequenties kan ingesteld worden. We merkten tijdens deze duwbewegingen op dat steeds van binnen naar buiten en haaks op de lijmrillen werd getrild. Na bevraging zou dit systeem voor een optimaal lijmcontactoppervlak tussen de tegel en de ondergrond zorgen.

XXL Special

Als klap op de vuurpijl had de vrouw des huizes bij importeur TYLES een wastafel gezien in hetzelfde keramisch materiaal als de gekozen wandtegels. Toeval wees uit dat enkele van de toonzaalmodellen nu net door groottegelmeester Catalin werden gecreëerd. Zo was meteen de juiste tegelzetter op de juiste plaats ontdekt!

De bouwheer koos vervolgens voor een lavabo uit één stuk op volle lengte van namelijk 1,60 m en een breedte van een goede 60 cm, het ideale formaat voor twee personen die zich op een comfortabele manier naast elkaar willen kunnen wassen. De keramische wastafel werd volledig met de hand gemaakt op de werf, en in de badkamer ter plaatse zwevend gemonteerd. De nodige (onzichtbare) versterkingen aan de onderzijde zorgen voor een stabiel geheel. Aan de voorkant werden twee langwerpige openingen door de tegelzetter van dienst ingefreesd om handdoeken in op te hangen.

Zowel de lange als de korte kanten werden in ‘verstek’ tegen elkaar geplaatst en aaneen gekit met een speciaal daartoe geschikte tweecomponenten silicone. De kleur van de kit werd zo dicht mogelijk benaderd aan de hoofdkleur van de wandtegelplaten, en geloof het of niet, alle passtukken werden manueel gesneden, onder een hoek van 45° à 47° verzaagd (boordversterkend!). Kort na de tweecomponenten verlijming van alle meubelvlakken werden de hoeken zorgvuldig met slechts een tiende van een millimeter tolerantie manueel afgepolijst.


Dit artikel verscheen in Polycaro 66

Lees alle artikels van deze editie online

of

PDF downloaden

De redactie van Polycaro mocht in alle exclusiviteit getuige zijn van de specifieke manier (lees: ongewone technieken) waarop deze meester-tegelzetter zijn werk superprofessioneel aanpakt. Als je van echt vakmanschap en beroepsfierheid wil meespreken, moet je het in Brugge gezien hebben waar grootse tegelplannen werden gesmeed, letterlijk! Foto’s van deze volledig afgewerkte “XXL Special” krijgt u in de volgende editie van Polycaro te zien!


Tekst en foto’s: tileXpert