Steenimex, een verhaal van vier generaties ‘mannen van steen’


Ergens in het glooiend groene landschap, balancerend op de grens tussen Oost- en West-Vlaanderen, ben ik te gast bij Steenimex. Gekend om haar grote voorraad platen in meer dan 350 soorten natuursteen en aanverwante steenachtige materialen (composiet, keramiek, terrazzo, glaskeramiek,…), blinkt Steenimex vooral uit in gedetailleerd maatwerk en dat sinds decennia over diverse generaties heen. Het bloed van zaakvoerder Steven Platteau is, net als dat van zijn vader, grootvader en overgrootvader, gevuld met een nimmer aflatende liefde voor natuursteen. Een warm gesprek met een begeesterd man die Steenimex op de kaart wist te zetten.

Over marmerworsten en stenen lolly’s

Wanneer ik arriveer in de door zonlicht gevulde showroom van Steenimex, besluit zaakvoerder Steven Platteau me even op sleeptouw te nemen doorheen de totaliteit van zijn bedrijf. We gaan de trappen op waarna ik vanop het eerste verdiep plots stilzwijgend word aangestaard door enkele bijzondere éénogige creaturen uit ruwe steen. Vanop hun sokkel bezorgen ze de bezoeker instant een glimlach op het gelaat. Verderop ligt een aangesneden stuk worst in roze marmer, gevolgd door een glazen snoeppot gevuld met kleurrijke stenen lolly’s op een wit stokje. Mijn handen glijden over een natuurstenen boek met bijzonder fijn gekartelde bladranden.

Dit artikel verscheen in Polycaro 71

Lees alle artikels van deze editie online

of

PDF downloaden

“Een ex-werknemer van me met wie ik een zeer goede relatie heb, maakt deze kunstobjecten in natuursteen. Allen zijn ze volstrekt manueel vervaardigd. Is dit mijn corebusiness? Natuurlijk niet. Maar dergelijke kunstwerkjes pompen zuurstof in mijn job. Leuk toch?”, zegt Steven Platteau. Mijn blik valt vervolgens op de grote schilderijen die aan de muur prijken. “Voor je iets dom zegt, dat zijn mijn persoonlijke werken”, lacht hij me toe. “Schilderen maakt me rustig in tijden van stress, en af en toe verkoop ik een werk. Ook schrijven doe ik graag. Een boek schrijven staat nog op het programma maar voorlopig is daar te weinig tijd voor. Dat boek zou waarschijnlijk gaan over de pijnen en smarten van gewone mensen die zichzelf in vraag durven te stellen. Dat zijn de boeiende onderwerpen in het leven, vind je niet?” Dat beaam ik ontegensprekelijk.

Throwback in time

“Geboren in Waregem, vroeger student in Gent en nu wonend in Zulte ben ik blijkbaar niet veel verder geraakt dan mijn geboortestreek, niettegenstaande ik me graag als wereldburger zie”, lacht Steven wanneer we door de immense platenhal stappen. “De steen en dit bedrijf hebben daarvoor gezorgd. Nochtans had ik in mijn jonge jaren de kans om naar Italië te verhuizen, maar mijn echtgenote was daar minder enthousiast over dan ik. Als je wil weten hoe alles is begonnen, moet ik eigenlijk vier generaties terug gaan in de tijd, toen mijn overgrootvader Alfons Platteau in 1909 startte met een marmer- en blauwsteenbedrijfje in Waregem. Zijn zoon Henri, mijn grootvader dus, stapte rond 1930 ook in het bedrijf. In 1949 was het de beurt aan mijn vader Jacques, die het uiteindelijk weer verliet om in 1965 zijn eigen bedrijf te starten samen met zes vennoten. Steenimex werd toen in het leven geroepen. De naam was ontstaan uit de simpele samentrekking van ‘Steen Import Export’.”

“Het Steenimex van toen is zeer klein gestart, en heeft zo goed als niks meer te maken met wat Steenimex vandaag is. Dat ging destijds vooral over raamtabletjes, dorpels, gevelbekleding, enz. Er werden toen sporadisch ook nog zwarte Eternitplaten verwerkt. Dat werd door de monden van het atelier ‘Zwarte Massal’ genoemd. In 1985 ben ik er dan zelf bijgekomen om vanaf de beginjaren ‘90 mee vorm te geven aan het beleid. Dat deed ik toen nog ‘aandelenloos’, maar in 2000 werd de volledige overname, samen met mijn toenmalige vennoot, beklonken.”

Investeren in groei

Het eerste wat beide heren toen deden, was investeren in nieuwe machines. “Mijn vader had behoorlijk schrik gehad voor nieuwe technologie met als gevolg dat we eind jaren negentig vervielen in een evolutiestilstand. De aankoop van een eerste CNC-machine in 2001 was de aanzet voor verdere groei. Vandaag is Steenimex tot een volledig ander bedrijf geëvolueerd. Ik heb waarschijnlijk de omgekeerde weg genomen ten opzichte van de meeste anderen: eerst investeren in machines, daarna relatief grote magazijnen gebouwd en gekocht, vervolgens geïnvesteerd in meer materiaal om de potentiële keuze voor de klanten uit te breiden en uiteindelijk ook in de toonzaal om bezoekers zo breed mogelijk te kunnen inspireren. Maar het idee van Steenimex zoals het vandaag opgebouwd is, is altijd mijn doel geweest. Toch is de groei steeds gestaag gebeurd. Ik ben niet in weelde geboren, integendeel. Dus de investeringen konden er pas komen nadat we de voorgaande jaren groei hadden opgetekend. Verder was het indertijd ook belangrijk banken te overtuigen om mee te stappen in dit soms wel wat wilde verhaal. Er was toen grote nood aan ‘vreemd kapitaal’. De samenloop van een bepaalde visie én investeringen zijn één voor één milestones geweest voor Steenimex.”

Hardnekkige gewoontes

Investeren in een ruime architecturale toonzaal deed Steven met een heel duidelijke reden. “Ik vind dat je als natuursteenbedrijf iedereen naar behoren moet kunnen ontvangen waar je ze de nodige en vooral correcte voorlichtingen kan geven omtrent natuursteen en andere steenproducten. Dat klinkt misschien heel ‘sec’ maar er is nog zoveel onbegrip en er worden zoveel foute onderhoudsadviezen gegeven. Vandaag, anno 2020, krijgen consumenten soms nog te horen dat je blauwe hardsteen moet inwrijven met lijnzaadolie en terpentijn. Ik ben compleet verbouwereerd dat dergelijke overtuigingen nog steeds ‘leven’! Het is een oud gebruik dat dateert uit een volstrekt vervlogen tijdsgeest waar een andere mentaliteit en normen speelden. Vandaag weten we intussen toch wel beter zeker? Lijnzaad en terpentijn, dat hardt nooit uit. Als je dat microscopisch bekijkt dan zie je dat dit een waanzinnige broeihaard aan bacteriën veroorzaakt.

Het aantal foute adviezen heb ik gelukkig zien dalen doorheen de jaren, maar ze zijn soms hardnekkig. Dat is net zoals je 30 jaar geleden niet tegen een vloerder moest zeggen dat hij met lijm diende te werken, waar men toen halsstarrig bleef vasthouden aan plaatsingen in zand/mortel. Ik herinner me daarbij een vloerder die terrastegels in Massangis aan het plaatsen was in grijze cement. Na een beleefde opmerking kreeg ik snel de wind tegen, ík moest hem niet leren hoe te vloeren.

Er is veel veranderd sindsdien, maar het zijn toch behoorlijk trage processen. Er is nog veel werk aan de winkel wanneer het op onderhoud en voorlichting van natuursteen en aanverwanten aankomt. Marmers en kalkgesteenten bijvoorbeeld zijn makkelijk, origineel en met een blijvende klasse doorheen de jaren. Je hebt echter enige kennis en ervaring nodig om de evolutie, het onderhoud en de patina te kunnen duiden en correct over te maken aan de potentiële koper. Gelukkig zijn er een aantal bedrijven en organisaties die deze ‘opvoeding’ hebben opgenomen in hun bedrijfspolitiek en in de promotie van natuurlijke gesteenten.”

Hoe het komt dat de promotie van natuursteen met bijhorende uniforme info zo een moeilijk gegeven blijkt te zijn? “De natuursteensector is zeer gefragmenteerd, daar steekt geen grote marketingmachine achter zoals bij de machinaal gefabriceerde materialen. Dat maakt dat het imago soms fout wordt aangeboden en gepercipieerd of dat er verschillende verhalenversies de ronde doen over hetzelfde type gesteente. Fijn is wel dat een organisatie zoals Febenat daar verandering probeert in te brengen. En het gaat de goede kant op; zo merk ik dat we vandaag volop een revival beleven van alle soorten marmers. Dat vind ik uiteraard heel positief. Uit onze meer dan 350 steensoorten op voorraad, is ruim de helft marmer en kalkgesteenten.”

Tijd

Wat maakt Steenimex bijzonder, vraag ik Steven. “Tijd”, zegt hij. “Ik vind het zeer belangrijk om ruim de tijd te voorzien voor iedereen die hier binnen stapt. Of men nu komt voor een klein keukentje of een groot project, dat maakt geen verschil. We zijn niet de klassieke verkopers, maar nemen meestal de moeite om steen uit te leggen. Dat is vaak nodig. Aan marmer bijvoorbeeld kleeft nog een hardnekkig imago dat het de duurste steen is die ik hier in mijn showroom verkoop, of dat het een materiaal is dat per definitie altijd blinkt en geaderd is. Niks is minder waar natuurlijk. Je hebt altijd wat tijd nodig om je klanten daarin juist te informeren. En die nemen we. Niets is absoluut goed of slecht, maar veel is afhankelijk van de blik waarmee iemand kijkt en voelt.

Belangrijk in onze onafhankelijkheid ten aanzien van alle steentypes is dat we niet contractueel gebonden zijn. Daardoor kunnen wij ons vrij neutraal opstellen en voelen we ons niet verplicht om een bepaalde partij meer of minder te gaan promoten. Zo kunnen we de klant voorzien van zeer objectieve info, want geen enkel product bezit enkel pro’s of contra’s. Ik vecht soms wel een beetje tegen de overdreven eenzijdige informatie van de ‘grote windmolens’. Ook al zijn hun producten uiteraard goed, toch vind ik dat er meer dingen belangrijk zijn dan enkel kras-, hitte- en vlekbestendigheid. Impactgevoeligheid en patina worden vaak te stiefmoederlijk behandeld of totaal genegeerd.

Ja, ik zal ongetwijfeld wel een hart hebben dat het hardst voor natuursteen klopt. Echte steen vertelt altijd een uniek en authentiek verhaal. Het is een verhaal over de verste, meest wonderlijke geschiedenis. Natuursteen heeft me trouwens een deel van de wereld laten zien: van China of Vietnam tot Brazilië. Al die groeves, al die verschillende systemen,… het is telkens weer impressionant. Carrara bijvoorbeeld blijft, na talloze bezoeken en passages, heel indrukwekkend.”

Klant: koning… en vriend?

“Onze interessantste projecten? Hmm… Ik vind dat moeilijk te beantwoorden. Hetgeen we maken gaat heel breed; van kunstobjecten tot dorpels met alle klassiekers en rariteiten daartussen. Maar het keukenaandeel is vandaag toch aanzienlijk groot. Soms vraag ik me wel eens af waar al die keukenbladen naartoe gaan.

Waar ik het meeste belang aan hecht echter, is het uitbouwen van een goede relatie met de klant. Als je op dezelfde golflengte zit met de keukenbouwer, de interieurvormgever, de schouwenzetter, … en begrip hebt voor elkaars werk, dan kom je heel dikwijls tot interessante en boeiende resultaten. De verstandhouding mag niet te strak in het pak zitten, niet louter koel zakelijk zijn, er is ruimte nodig voor wat interpretatie en een uniek gevoel.”

Het nageslacht

Steven Platteau is gezegend met twee knappe dochters. Toch heeft hij de dames nog nooit gestimuleerd om mee in het familiebedrijf te stappen. “Ik vind het niet altijd verstandig om met je directe familie samen te werken. Mijn eigen ervaring speelt ongetwijfeld een rol in deze uitspraak.  Veel mensen willen dat wel, ik heb het zelf ook gedaan, maar eigenlijk vind ik dat niet per sé gezond. Ik ken toch veel verhalen waar meer kommer en kwel aanwezig is, dan innige familiebanden. Ik wil dat ‘ongemak’ liefst vermijden met mijn kinderen. Als je kinderen in dezelfde omgeving actief zijn als jijzelf, tja… wat heb je dan nog aan elkaar te vertellen?

Misschien vul ik dit vanuit een te groot persoonlijk standpunt in. Want ja, ik heb toch een beetje spijt dat ik nooit een vijftal jaar in een ander bedrijf heb gewerkt alvorens in deze zaak te stappen. In 1985 trok mijn vader geweldig aan mijn mouw en werd me geen tijd toegestaan om elders een -misschien wel best verrijkende- ervaring mee te pikken. Zo ben je voortdurend met het bedrijf bezig, ook je privézaken kaderen steeds weer rond datzelfde bedrijf. Dat is soms behoorlijk moeilijk geweest en het onderscheid was vaak helemaal verdwenen. Maar vandaag zijn we dit helemaal ontgroeid en dat is goed.”

Gaan familiebedrijven dan het liefst in zee met gelijkgestemde leveranciers? “Dat is geen bewuste keuze, maar G.M.T. is een voorbeeld van een machineleverancier -én familiebedrijf- waar wij een goede verstandhouding mee hebben. Joeri Decatelle is zaakvoerder van het bedrijf dat initieel door zijn schoonfamilie werd opgericht. Hij heeft, voor zover ik mag oordelen, zichzelf toch wel incontournable gemaakt, en dat puur door kennis en inzet. Veel van onze machines, van waterjet tot CNC, komen trouwens van G.M.T. (GMM en CMS-Brembana). Ik hou van de open en directe aanpak van Joeri, gecombineerd met een grote en brede fond technische kennis. Niet iedereen kan overweg met een dergelijke directheid, maar voor ons werkt dit ongetwijfeld het best. Ik ben zelf immers ook heel direct in mijn manier van communiceren en handelen.”

Binnenkijken

Hoe Steven zichzelf dan zou omschrijven, vraag ik hem. “Als iemand met de geest van een 30-jarige in het lichaam van een man van 55. En als een creatieveling met wiskundig inzicht. Maar waarschijnlijk heb ik iets te veel en te lang aan 200 per uur geleefd. Ik sliep weinig en was op zijn zachtst gezegd nogal ontembaar. Ongetwijfeld ben ik kalmer en zachter geworden, bon soit, dat durf ik toch te denken van mezelf. Ik vermoed dat het vroeger niet altijd eenvoudig moet zijn geweest voor mijn omgeving. Maar op een bepaald moment kom je jezelf daar toch een beetje in tegen. In mijn geval na de kaap van 50 te hebben bereikt. Een hernia hier, een pijnlijke maagzweer daar,… Vroeger had ik daar toch een stuk minder last van. Of misschien dat ik de signalen van mijn lichaam toen heb genegeerd, in een tijd waar ik mezelf nogal wou bewijzen. Ach ja, so be it. Vandaag leef ik wel nog steeds met de passie en ambitie van hooguit halfweg mijn carrière te zijn. Only dead fish go with the flow!

Ik ben geboeid door jonge mensen met frisse ideeën, en door andere creatievelingen en gepassioneerden. Daarom ook dat ik het belangrijk vind, dat mijn dochters hun eigen koers varen. Ze moeten datgene doen waar ze gelukkig van denken te worden. Wat ik vandaag doe, doe ik niet om later mijn naam gebeiteld te zien staan of om in de geschiedenisboeken terecht te komen. Ik wil nú leven en nú fier zijn op wat ik doe, en over wat ik zie om me heen. There is only here, there is only now.”

www.steenimex.com


Foto’s: Lies Paelinck / Steenimex